Elektriciteit

Opstelling explosieveiligheidsdocument: wie moet dit doen?

Onlangs kreeg de redactie van senTRAL de volgende klantenvraag:
‘Klopt het dat een explosieveiligheidsdocument exclusief door een EDPBW, afdeling risicobeheer, moet opgesteld worden? De preventieadviseur is meestal niet onderlegd in deze exclusieve materie. Is hierover iets te vinden in de Codex?’
Het antwoord op die vraag vindt u hier…
Explosieveiligheidsdocument (EVD)
Wanneer er in het bedrijf ruimten zijn waar werknemers en daarmee gelijkgestelde personen, zoals bedoeld in artikel 2 van de Wet van 4 augustus 1996 betreffende het welzijn van de werknemers bij de uitvoering van hun werk, een risico kunnen lopen door explosieve atmosferen, moet aan Codex III, Titel 4 Ruimten met risico’s voor een explosieve atmosfeer voldaan zijn.

Onder explosieve atmosfeer verstaat men een mengsel van lucht en brandbare stoffen in de vorm van gassen, dampen, nevels of stof, onder atmosferische omstandigheden, waarin de verbranding zich na ontsteking uitbreidt tot het gehele niet verbrande mengsel.

Door middel van een risicoanalyse moeten mogelijke risico's opgespoord en geanalyseerd worden. Wanneer de risicoanalyse uitwijst dat er wel degelijk een risico is, moeten maatregelen getroffen worden om dit te vermijden.

Enkele voorbeelden van explosiegevaarlijke plaatsen/installaties zijn: Alle relevante gegevens over de zones met een (mogelijk) explosieve atmosfeer en de genomen preventiemaatregelen moeten opgenomen worden in een explosieveiligheidsdocument.

Inhoud van het explosieveiligheidsdocument:
  • beschrijving van de arbeidsplaats en aanwezige werkplekken (plattegrond, layout…);
  • beschrijving van de procedés en activiteiten;
  • beschrijving van de gebruikte (grond)stoffen, SDS-fiches en explosieveiligheidstechnische parameters;
  • resultaten van de risicobeoordeling: zone-indeling (tekstueel en tekening), risico’s bij een normaal bedrijf, bepaling ontstekingsbronnen, risico’s bij uitdienstname, storing, reiniging, wijziging, …, risico-inventarisatie en -evaluatie;
  • technische maatregelen ter voorkoming van explosiegevaar: voorzorgsmaatregelen, constructieve maatregelen, maatregelen vanuit meet- en regeltechniek, bv. ventilatie voorzien, silo’s aarden, concentratiemeters installeren;
  • organisatorische maatregelen ter voorkoming van explosiegevaar, bv. vonkvrij gereedschap gebruiken, antistatische werkkledij dragen, ontstekingsbronnen vermijden, rookverbod, verbod op naakte vlammen, procedure opstellen rond vuurvergunning en werkvergunning, signalisatie van de Ex-zone (zie figuur);
Aanduiding explosieve zone
  • vastleggen verantwoordelijken voor de te nemen maatregelen, werknemers, contractors…;
  • bijlagen: componentenlijst elektrische en mechanische apparatuur in ATEX-zones, werk- en onderhoudsprocedures, veiligheidsinstructies, certificaten, zoneringsplannen, zoneringsverslag, inspectielijsten, verslagen audit…
Uit dit document moet dus blijken:
  • dat de explosierisico’s geïdentificeerd en beoordeeld werden;
  • welke ruimtes gezoneerd moeten worden;
  • welke minimumvoorschriften van toepassing zijn: opleiding, instructies, werkvergunning, explosieveiligheidsmaatregelen, te gebruiken materiaal…;
  • dat arbeidsmiddelen, arbeidsplaatsen en alarminstallatie met de vereiste aandacht voor de veiligheid ontworpen zijn, bediend en onderhouden worden.
In het document kan je verwijzen naar andere nuttige informatie, zoals plannen, veiligheidsinstructiekaarten, noodprocedures,…
Wie moet het EVD opstellen?
In de Codex art. III.4-8 staat:
‘Bij het voldoen aan de verplichtingen van artikel III.4-4 zorgt de werkgever ervoor dat er een document, hierna te noemen “explosieveiligheidsdocument”, wordt opgesteld en bijgehouden.’

Het EVD moet dus door de werkgever opgesteld en bijgehouden worden, in het bijzonder bij belangrijke wijziging, uitbreiding of verbouwing van:
1. de arbeidsplaats;
2. de arbeidsmiddelen;
3. het arbeidsproces.

De werkgever kan hiervoor beroep doen op een deskundige (onafhankelijke expert) op het gebied van explosieveiligheid.
In de wetgeving staat niet vermeld dat dit verplicht een EDPBW moet zijn.

Het EVD wordt door de werkgever ondertekend. Hiermee geeft hij aan dat hij verantwoordelijk is voor de veiligheid, de gezondheid en het welzijn van zijn medewerkers.

Zorg ervoor dat het EVD steeds actueel gehouden wordt.
Het explosieveiligheidsdocument moet worden herzien wanneer belangrijke wijzigingen, uitbreidingen of verbouwingen van de arbeidsplaatsen, arbeidsmiddelen of het arbeidsproces plaatsvinden.

Meer informatie online:
ATEX en explosieveiligheid
Leidraad opmaken explosieveiligheidsdocument
Voorbeeld van een explosieveiligheidsdocument
 

Gepubliceerd op 26-10-2017

  477