Milieu

In mei is het Week van de Bij

 Volgende zondag 27 mei start de jaarlijkse ‘Week van de Bij’ weer, een  campagne van het Departement Omgeving.  Intussen vraagt een deel van de landbouwsector een vrijstelling voor het Europese verbod op neonicotinoïden.
 

Dit jaar focust de campagne op de vruchten die er zonder bijen niet zouden zijn. Appelen en peren, kiwi’s, rode en blauwe bessen, aardbeien en ook kersen hebben de bestuiving van de meer dan 300 soorten solitaire bijen en hommels nodig. Insecten vormen de belangrijkste bestuivers in de fruitteelt. Vooral honingbijen (Apis mellifera) maar ook hommels (Bombus terrestris), wilde bijen (zoals Osmia en Andrena species) en in mindere mate vliegen en zweefvliegen dragen bij tot de bestuiving. De fruitteelt is van groot belang voor de Belgische tuinbouwsector. In een groot aantal Belgische fruitsoorten, zoals appel en peer, is bestuiving van essentieel belang.

Economische waarde

Maar ook in een breder perspectief dan de fruitteelt hebben bestuivende insecten een niet te onderschatten aandeel in de productie van ons voedsel. Wereldwijd wordt de bijdrage van bestuivingsinsecten aan teelten geschat op 153 miljard euro, waarvan 14,2 miljard euro in de EU. Dat maakt 9,5 % uit van de totale handelswaarde van de wereldwijde landbouwproductie voor menselijke consumptie. In België wordt de toegevoegde waarde van bestuivingsinsecten aan de landbouw geschat op zo’n 251,6 miljoen euro, of 11,1% van de totale Belgische landbouwproductie. We zien in België ook een grote spreiding van deze toegevoegde waarde over de verschillende provincies. Dit komt vooral omdat in Limburg en Vlaams-Brabant sterk bestuivingsafhankelijke fruitteelt plaatsvindt. Terwijl het in de andere provincies met een sterke landbouwproductie, zoals Henegouwen en West-Vlaanderen, vooral om graanteelt gaat.


De ruimtelijke spreiding van de toegevoegde waarde van bestuivingsinsecten in België (naar Jacquemin et al., 2017)

Bijen zijn dus van groot belang, maar er duiken steeds meer berichten op over het massaal afsterven van bijenvolken. De belangrijkste redenen hiervoor zijn veranderingen in landgebruik zoals intensivering van de landbouw, het gebruik van pesticiden en de vermindering van onkruiden, de algemene achteruitgang van de natuur, de toename van de menselijke bevolking en exotische parasieten zoals de Varroa-mijt.

Daarom wordt de Week van de Bij jaarlijks in mei opnieuw gelanceerd. Het Departement Omgeving wil zo burgers, bedrijven en overheden aanzetten tot positieve acties ten voordele van bijen. Voor de doelgroep van de bedrijven sluit dat overigens aan bij andere initiatieven voor meer biodiversiteit op bedrijventerreinen (en -daken). 

Niet alle boeren houden van bijen

Vorige maand besloot de EU dat het gebruik van drie neonicotinoïden verboden wordt. Het wordt voldoende bewezen geacht dat deze bestrijdingsmiddelen schadelijk zijn voor bijen. België heeft al een uitzondering op dat verbod aangevraagd voor bietentelers. Volgens de sector zijn deze middelen onmisbaar bij de teelt van suikerbieten. In die teelt zou het gebruik de bijen ook niet schaden omdat bieten geen bijen aantrekken.  Ook de Nederlandse belangenorganisatie LTO heeft bij haar minister van Landbouw al aangedrongen om bij de Europese Commissie een vrijstelling op het verbod te bepleiten.

De Week van de Bij loopt dit jaar van 27 mei tot en met 3 juni. Alle details vindt u op de website

Gepubliceerd op 24-05-2018

  207