Milieu

Waar komt onze groene stroom vandaan?

Hernieuwbaar ---divers

Die vraag heeft de VREG opnieuw geactualiseerd in het rapport over de brandstofmix van de elektriciteit in 2015. Opvallend: het aandeel groene stroom lijkt te stabiliseren, en de lokale groenestroomproductie dekt nog altijd amper een kwart van de vraag.

VREG-rapportHet ‘Brandstofmixrapport 2015’ geeft een overzicht van de energiebronnen die de elektriciteitsleveranciers vorig jaar aangaven, alsook de hernieuwbare energiebronnen en het land of de regio van de herkomst van deze groene stroom.

 

Groene stroom: 28% van de elektriciteit, 36% van de contracten

De cijfers geven een vrij accuraat beeld van de evoluties in de Vlaamse elektriciteitsmarkt. Zo kromp de vraag in 2015 met 2% in vergelijking met 2014, en kwam bijna 28% van de in Vlaanderen geleverde stroom uit hernieuwbare energiebronnen. Het totale aandeel geleverde groene stroom steeg maar heel licht t.o.v. 2014, en het aantal groene contracten daalde licht (van 36,94% naar 36,06%).

VREG-herkomst _geografisch

Binnen dat aandeel groene stroom tekent het rapport de geografische verdeling van de hernieuwbare energiebronnen. 46% van de groene stroom kwam uit België: een opvallende toename (t.o.v. 34% in 2014) die aangeeft dat de lokale productie in Vlaanderen nog steeds in de lift zit. Van de groenestroominvoer komt het grootste deel nog altijd uit Scandinavië.

Garanties van oorsprong

Het brandstofmixrapport gaat niet over de hoeveelheid groene stroom in het productiepark van de elektriciteitsleveranciers, noch over hun investeringen in groene stroom. Een leverancier hoeft immers geen eigen productie te hebben; hij kan zijn stroom kopen op de vrije markt. Om de herkomst van de elektriciteit te achterhalen baseert het rapport zich enkel op de ‘garanties van oorsprong’.

Dat is het Europese traceringsysteem waarmee elektriciteitsproducenten de herkomst van groene stroom kunnen bewijzen. Een garantie van oorsprong wordt uitgereikt bij de productie van groene stroom, en kan slechts één keer kan worden gebruikt als bewijs van de levering van elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen. Deze garantiebewijzen zijn vrij verhandelbaar binnen de Europese Economische Ruimte voor hun vervaldatum. In Vlaanderen worden ze enkel aanvaard als ze uit landen komen waar het wettelijk verplicht is om met deze garantie de herkomst van de geleverde groene stroom te bewijzen. De garantie van oorsprong sluit dus uit dat dezelfde hoeveelheid groene stroom meer dan één keer als zodanig verkocht zou worden. Voor elke kilowatt groene elektriciteit die een leverancier in Vlaanderen verkoopt, moet hij een garantie van oorsprong kunnen voorleggen aan de VREG, die dus bewijst dat ergens binnen Europa een bepaalde hoeveelheid energie op een duurzame manier werd opgewekt.

VREG-oorsprong _categorie

Uit de cijfers blijkt dat de lokale productie van hernieuwbare energie in Vlaanderen nog geen kwart van de totale marktvraag naar groene stroom dekt. Deze leveringen moeten daarom voor een belangrijk deel uit Wallonië en van de Belgische offshore windparken komen. Maar een nog grotere hoeveelheid groene stroom wordt geïmporteerd, voornamelijk uit de Scandinavische landen. Dat zijn ­bijgevolg voornamelijk waterkracht, wind en aardwarmte. 

Voor alle groene stroom die in 2015 in Vlaanderen op het net werd gezet, werden er 4.420.913 garanties van oorsprong uitgereikt. Hierin is de lokaal op de productiesite verbruikte groenestroomproductie niet inbegrepen, noch de groenestroominjectie waarvoor producenten geen garanties van oorsprong aanvragen.

Het aantal Vlaamse garanties van oorsprong uitgereikt voor groenestroomproductie in 2015, kon maximaal instaan van 39% van de groene leveringen in Vlaanderen in 2015. Maar slechts 20% van ingeleverde garanties van oorsprong zijn uit Vlaanderen afkomstig. Bovendien wordt een aanzienlijk deel van de Vlaamse garanties niet benut voor ze vervallen. Zo zijn in 2015 bijna een miljoen (927.556) garanties van oorsprong vervallen, waarvan 304.386 uit zonne-energie. Maar in 2014 waren er nog bijna 2 miljoen garanties vervallen, waarvan 1,14 miljoen uit zonne-energie. Dat wijst dus op een positieve trend. Met de in 2015 vervallen garanties had men voor 2,3% van de Vlaamse leveringen in 2015 een groene herkomst kunnen staven, rekent het VREG-rapport.

PV onderschat

VREG-oorsprong _soort

Een andere opvallende vaststelling uit het rapport, is dat het aandeel van de geleverde elektriciteit uit zonne-energie amper 1,3% van de groenestroomleveringen bedraagt. Dat is vertekenend beeld, waarschuwt VREG, want het aandeel PV-productie is in de realiteit significant groter. De verklaring is dat de meeste PV-installaties voorzien zijn van een ‘terugdraaiende teller’, waardoor de geproduceerde zonne-energie ter plaatse wordt verbruikt en niet op het net wordt gezet. Daarvoor worden bijgevolg ook geen garanties van oorsprong uitgereikt, en die groene stroom zit dus niet in deze cijfers.

De herkomstvergelijker

Op basis van dit rapport zijn de gegevens in de herkomstvergelijker geactualiseerd voor 2015. Via de module kan men nu

  • de energiebronnen van de aangeboden elektriciteit per contract bekijken; veel elektriciteitsleveranciers bieden immers meer dan één contract aan (opgedeeld in de categorieën hernieuwbaar, warmte-krachtkoppeling, fossiel en kernenergie)
  • een vergelijking maken tussen verschillende elektriciteitsleveranciers over de oorsprong van de geleverde stroom in 2015 op basis van het land of de regio van herkomst en van de aard van de energiebronnen

Het brandstofmixrapport over 2015 is hier te downloaden.

De herkomstvergelijker.

 

(bron: VREG)

Gepubliceerd op 04-07-2016

  418