Wees aandachtig voor verhoogd risico op legionella bij heropstart na COVID-19



Tijdens de lockdown door COVID-19 zijn veel gebouwen en bedrijven gesloten. In deze periode is er zo goed als geen waterverbruik. Douches zijn wekenlang niet gebruikt. Ook veel koeltorens staan uitgeschakeld. Legionella kan zich in stilstaand water snel ontwikkelen. Het risico is reëel dat we na de COVID-19 crisis met een verhoogd aantal legionella-infecties te maken krijgen. Het is dan ook van belang om zowel tijdens de sluitingsperiode als bij de heropstart alert te zijn voor legionella. 

WAT IS LEGIONELLA? 

Legionella is de bacteriegroep verantwoordelijk voor de veteranenziekte of legionellosis. De bacterie groeit in water bij een temperatuur tussen de 20 en 50 °C. Dit is nu net ook de gebruikstemperatuur van sanitaire watersystemen voor menselijk gebruik zoals waterleidingen, douches,... Legionella is voor de mens enkel gevaarlijk indien de kiemen worden ingeademd. De kiemen kunnen zich dan namelijk verder ontwikkelen in de longen. In de meeste gevallen uit een infectie zich in grieperige symptomen. Bij verzwakte personen kan een infectie echter fataal zijn.

WETTELIJKE VERPLICHTINGEN

Het Legionellabesluit vormt het wetgevend kader voor Legionellapreventie bij de uitbating van publiek toegankelijke exploitaties zoals sportcentra, scholen, hotels,... Daarnaast is de Codex over het welzijn op het werk van toepassing bij bedrijven en organisaties. Hierbij geldt de verplichting om een risicoanalyse uit te voeren en de nodige maatregelen te treffen om besmetting van personen te voorkomen.

MAATREGELEN BIJ HEROPSTART

Grondige spoelingen van de leidingen, douchekoppen, sproeiers,… zijn nodig indien de sanitaire installatie gedurende een lange periode niet werd gebruikt. Als er wekelijkse spoelingen werden uitgevoerd is de extra spoelingen bij heropstart niet noodzakelijk. Indien het een verouderde installatie betreft of er werd in het verleden al legionella aangetroffen in de installatie, is het zeker aangewezen om grondige spoelingen toch te doen.

Let ook op met koeltoren. Volg de instructies uit het beheersplan!

STAPPENPLAN VOOR SPOELINGEN HEROPSTART

Voorbereiding:

  1. Verwijder voor de opstart van de thermische desinfectie niet-bevoegde personen uit de te behandelen ruimtes.
  2. Open alle ramen van de te behandelen ruimtes voor een optimale verluchting.
  3. Draag tijdens het uitvoeren van de spoelingen een mondmasker (type FFP2 of FFP3) en gesloten kledij.
  4. Sluit tijdens de spoelingen de te behandelen ruimtes om ongevallen te vermijden.

Tijdens spoelingen:

  1. Verhoog de temperatuur van de boilers zodat een temperatuur van 65°C kan bereikt worden op alle tappunten.
  2. Spoel alle tappunten grondig voor gebruik. Spoel hierbij het koud en warm water afzonderlijk. Indien mogelijk sluit je de koud waterverdeling aan op het warm water. Water van 65°C doodt aanwezige bacteriën efficiënt.
  3. Start de spoelingen telkens met de tappunten dichtst bij de watertoevoer of boiler.

Spoelen van warm water:

  1. Zet het warm water maximaal open tot het water 65°C bereikt.
  2. Draai daarna de kraan bijna dicht zodat er enkel nog een klein straaltje water loopt.
  3. Laat dit stromen gedurende 10 minuten.
  4. Sluit de kraan. Laat bij een mengkraan het koud water nog even kort stromen.

Spoelen van koud water:

  1. Zet het koud water maximaal open tot een stabiele temperatuur lager dan 20 °C.
  2. Laat 2 minuten stromen.

Spoelen van niet-regelbare mengkranen:

  1. Zet de mengkraan maximaal open tot een stabiele temperatuur wordt bereikt.
  2. Laat 2 minuten stromen.

MAATREGELEN TIJDENS EEN SLUITINGSPERIODE

Het is niet uitgesloten dat er nog periodes van lockdown volgen. Om het risico op legionellagroei tot een minimum te beperken, kunnen volgende stappen een hulp bieden:

  1. Stel de boilers in op minstens 60°C.
  2. Spoel alle tappunten minstens eenmaal per week. Spoel hierbij het koud en warm water afzonderlijk. Start telkens met de tappunten dichtst bij de watertoevoer of boiler.

Wekelijks spoelen van koud water:

  1. Zet het koud water maximaal open tot een stabiele temperatuur lager dan 20 °C.
  2. Laat 2 minuten nastromen.

Wekelijks spoelen van warm water:

  1. Zet het warm water maximaal open tot het water minimum 55°C bereikt.
  2. Draai daarna de kraan bijna dicht zodat er enkel nog een klein straaltje water loopt.
  3. Laat dit stromen gedurende 2 minuten.
  4. Sluit de kraan. Laat bij een mengkraan het koud water nog even kort stromen om verbranding van personen te vermijden.

Wekelijks spoelen van niet-regelbare mengkranen:

  1. Zet de mengkraan maximaal open tot een stabiele temperatuur wordt bereikt.
  2. Laat 2 minuten nastromen.

Lees meer over legionella op senTRAL: 

Legionellabestrijding in koeltorens: staalnames en analyses (legionella) Legionella: maatregelen en verplichtingen ter preventie van legionellose
Beheersplan legionella - voorbeeld


Auteur: Bert Pecceu - Consultant Omgeving

Gepubliceerd op 27-04-2020

  195