COVID-19: waarmee moet werkgever rekening houden bij vullen van kleine flesjes handgel voor personeel?



Wij stellen als werkgever handgels ter beschikking van onze werknemers, maar hebben vragen m.b.t. de gevaarseigenschappen van dit product. Mag een werkgever vanuit een industriële verpakking de handgel in kleinere flesjes afvullen? Zoja, onder welke voorwaarden mag hij deze handeling doen? Op welke manier mag de werkgever kleinere flesjes verdelen en ter beschikking stellen? Ook voor telewerkers? Valt dit onder de procedure "op de markt brengen" (CLP-verordening) voor etikettering? Wat gebeurt er indien zich daar een incident/ongeval voordoet? Brandwonde, of leegdrinken door een kind? Wat zijn de aansprakelijkheden? Wij legden deze vragen voor aan Edelhart Kempeneers.


Mag een werkgever vanuit een industriële verpakking ‘handgel’ kleinere flesjes afvullen? Zoja, onder welke voorwaarden mag hij deze handeling doen?

Dergelijke handgels moeten bestaan uit minstens 70% ethanol ofwel minstens 50% isopropanol. Ze kunnen ook bestaan uit combinaties van de twee.
Beide producten zijn ontvlambaar, dus bij stockage en bij manipulatie van de producten (afvullen van kleinere flesjes) moet hier sowieso mee rekening gehouden worden. Dit houdt in voor stockage:

  • container goed gesloten houden in een droge, goed geventileerde en brandbestendige ruimte;
  • zeker niet in de buurt bewaren van hitte- of ontstekingsbronnen;
  • bij manipulatie: in een goed verluchte ruimte, en uit de buurt van hitte- en ontstekingsbronnen doen.
De producten zijn ook irriterend voor de ogen en de luchtwegen en isopropanol ook voor de huid. Dus er zijn ook maatregelen nodig als beschermingsmiddelen. Dit houdt in: 
  • handschoenen (bij voorkeur uit butylrubber; ook goed: neopreen of tetrafluorethyleen; zou ook nog kunnen: nitrilrubber of polyethyleen);
  • oogbescherming;
  • een overschort met lange mouwen;
  • in een goed verluchte ruimte (zoals hoger vermeld, maar hier dus omdat het irriterend is);
  • beschikbaarheid van een oogdouche (kan met een flesje zijn) voor het geval er alcohol in de ogen terecht komt.

Het is toch eerder een eenmalige / uitzonderlijke taak, dus de normale koppeling van biomonitoring aan dergelijke taken zou ik hier niet voorzien.

Voor de volledigheid, H- en P-zinnen bij manipulatie van de grotere hoeveelheden:

H226 - Flammable liquid and vapour
H315 - Causes skin irritation
H319 - Causes serious eye irritation
H336 - May cause drowsiness or dizziness
H361 - Suspected of damaging fertility or the unborn child
H370 - Causes damage to organs (central nervous system, optic nerve) (oral, Dermal)

P201 - Obtain special instructions before use.
P202 - Do not handle until all safety precautions have been read and understood.
P210 - Keep away from heat, hot surfaces, open flames, sparks. - No smoking.
P233 - Keep container tightly closed.
P240 - Ground/bond container and receiving equipment.
P241 - Use explosion-proof electrical, lighting, ventilating equipment
P242 - Use only non-sparking tools.
P243 - Take precautionary measures against static discharge.
P260 - Do not breathe mist, spray, vapors.
P264 - Wash exposed skin thoroughly after handling.
P270 - Do not eat, drink or smoke when using this product.
P271 - Use only outdoors or in a well-ventilated area.
P280 - Wear eye protection, face protection, protective clothing, protective gloves.
P303+P361+P353 - IF ON SKIN (or hair): Remove/Take off immediately all contaminated clothing. Rinse skin with water/shower.
P304+P340 - IF INHALED: Remove victim to fresh air and keep at rest in a position comfortable for breathing.
P305+P351+P338 - If in eyes: Rinse cautiously with water for several minutes. Remove contact lenses, if present and easy to do. Continue rinsing
P308+P313 - IF exposed or concerned: Get medical advice/attention.
P312 - Call a POISON CENTER or doctor/physician if you feel unwell.
P332+P313 - If skin irritation occurs: Get medical advice/attention.
P337+P313 - If eye irritation persists: Get medical advice/attention.
P363 - Wash contaminated clothing before reuse.
P370+P378 - In case of fire: Use carbon dioxide (CO2), powder, alcohol-resistant foam to extinguish
P403+P233 - Store in a well-ventilated place. Keep container tightly closed.
P405 - Store locked up.
P501 - Dispose of contents/container to comply with local, state and federal regulations
P235 - Keep cool.

Op welke manier mag de werkgever kleinere flesjes verdelen en ter beschikking stellen: enkel ter beschikking stellen op de werkplek en/of productie omgeving of ook ter beschikking stellen aan telewerkers (= thuis omgeving)?

Ik zou dit als werkgever sowieso enkel ter beschikking stellen voor de werkomgeving. Thuis kan men water en zeep gebruiken, dat is nog het meest effectief tegen het SARS-CoV-2 virus, meer nog dan alcohol. Er is enkel nood aan alcoholgel wanneer men geen stromend water ter beschikking heeft.

Voor werknemers zoals sales raad ik dergelijke handgels expliciet aan. Klantenbezoek maakt onderdeel uit van hun “werkomgeving” als juridisch concept. Zij mogen dus zeker flesjes meenemen in hun auto.
En ook nog dit: telewerkers komen niet in contact met andere werknemers, enkel met huisgenoten, dus hier is niet zozeer de nood tot het regelmatig wassen van de handen.

Wanneer we dit ter beschikking stellen aan thuiswerkers (= buiten bedrijfssite), is dat dan op de markt brengen (zie CLP-verordening)?

Volgens mij geldt dit niet als “op de markt brengen”, eerder als ter beschikking stellen van persoonlijke beschermingsmiddelen aan de werknemers. Maar zoals hoger vermeld: ik zou dit niet aanraden voor thuisgebruik, alleszins niet expliciet. Je kunt ook als werkgever aangeven dat je “voldoende” handgel bezorgt aan je werknemers voor wanneer ze van-naar en op het werk onvoldoende beschikking hebben tot zeep en stromend water. Als ze dan ook deze handgel gebruiken bij het boodschappen doen, is dat hun vrije keuze.

Wat met de etikettering op de flesjes handgel die we ter beschikking stellen? 

De flesjes dienen correct geëtiketteerd te worden, volgens CLP-verordening (EG) nr. 1272/2008. En niet alleen wanneer het voor de thuiswerkers gebruikt wordt, maar ook op de werkplek, als gebruikte chemische producten. Volgens het Globally Harmonised System of Classification and Labelling of Chemicals) van de Verenigde Naties moeten de pictogrammen GHS02 (“vlam” = ontvlambaar) en GHS07 (“uitroepteken” = irriterend) worden voorzien op dergelijke producten. Bij grotere hoeveelheden ook GHS08 (“gezondheidsgevaar”).

Signaalwoord: Gevaar.

Met ook vermelding van de H- en de P-zinnen. Hier zijn er nogal variaties afhankelijk van de leverancier / het precieze product. Sommige voorzien zelfs enkel H225. Maar ik zou toch voorzichtiger zijn, en wat uitgebreider etiketteren. Hieronder mijn voorstel:

Gevarenaanduidingen:

H225 Licht ontvlambare vloeistof en damp.
H319 Veroorzaakt ernstige oogirritatie.

Veiligheidsaanbevelingen:

P102 Buiten het bereik van kinderen houden.
P210 Verwijderd houden van warmte, hete oppervlakken, vonken, open vuur  en andere ontstekingsbronnen. Niet roken.
P305 + P351 + P338 Bij contact met de ogen: voorzichtig afspoelen met water gedurende een aantal minuten; contactlenzen verwijderen, indien mogelijk. Blijven spoelen.
P337+P313 Bij aanhoudende oogirritatie: een arts raadplegen.

Ook tegengekomen, maar lijken me minder relevant:

P233 In goed gesloten verpakking bewaren.
P403+P235 Op een goed geventileerde plaats bewaren. Koel bewaren.
P501 Inhoud en verpakking afvoeren naar geautoriseerde afvalverwerker.

Wat gebeurt er indien zich bij een telewerker een incident/ongeval voordoet? Brandwonde, of leegdrinken door een kind? Wat zijn de aansprakelijkheden?
Dat is inderdaad dan een mogelijke issue. Het is een product dat door de werkgever ter beschikking gesteld is aan de werknemer. Dus sowieso is dan een correcte etikettering nodig, anders kan de werkgever inderdaad aansprakelijk gesteld worden. Dit alles is te vermijden door mijn voorstel en aan te geven dat het voorzien wordt voor de werkplek.

Link naar meer atikels over handgels en een tekst over etikettering volgens CLP op senTRAL.
 


Auteur: Edelhart Kempeneers

Gepubliceerd op 05-05-2020

  456