Veiligheid

Nieuwe Codex Welzijn op het Werk toegelicht tijdens succesvol webinar

Stefanie Teugels (l) en Lieve Ponnet (r) tijdens het webinarNaar aanleiding van de nakende publicatie van de nieuwe Codex over het Welzijn op het Werk werd op 15 mei 2017 een succesvol webinar georganiseerd. Lieve Ponnet, Adviseur-generaal van FOD WASO, gaf toelichting over o.a. de totstandkoming, de uitwerking en de nieuwe structuur van de nieuwe Codex. Na afloop werd nog tijd vrij gemaakt om de talrijke vragen van de deelnemers te beantwoorden.

Hier volgt een samenvatting van de belangrijkste aanpassingen aan de Codex en een overzicht van de vragen die na het webinar gesteld werden.

Nieuwe Codex: wat is er veranderd?

De Codex is niet nieuw en is niet uit het niets opgebouwd. De wetgeving bestaat al ruim 200 jaar en is in de loop der tijd steeds geëvolueerd naar wat nu geleid heeft tot de codificatie van de nieuwe Codex op 28 april 2017, de dag dat de Koning de ‘Codex over het Welzijn op het Werk’ heeft ondertekend.

Hieronder volgt een overzicht van de belangrijkste aanpassingen aan de Codex.

‒ Wijziging van de structuur

De nieuwe Codex bestaat uit 10 boeken (in plaats van 8 titels):
Boek I Algemene beginselen
Boek II Organisatorische structuren
Boek III Arbeidsplaatsen
Boek IV Arbeidsmiddelen
Boek V Omgevingsfactoren en fysische agentia
Boek VI Chemische, kankerverwekkende en mutagene agentia
Boek VII Biologische agentia
Boek VIII Ergonomische belasting
Boek IX Collectieve en individuele uitrusting
Boek X Werkorganisatie en bijzondere werknemerscategorieën

  • Er zijn enkele
wijzigingen in de samenstelling van de boeken, bijvoorbeeld:

In Boek I Titel 6 zijn alle bepalingen i.v.m. ernstige arbeidsongevallen geïntegreerd.
In Boek II is Titel 6 Laboratoria ingevoegd (was vroeger een apart KB).
In Boek III wordt Titel 7 Tijdelijke en mobiele bouwplaatsen nog toegevoegd aan de Codex in een later stadium.
In Boek VII wordt alle wetgeving m.b.t. ergonomische belasting gebundeld (deze wetgeving was in de ‘oude’ Codex over verschillende titels verspreid).

‒ Er is een hernummering en verwijzing naar nieuwe artikelen: de nummering van de artikelen volgt de logica van de opbouw van de Codex.

‒ De bijlagen worden gevoegd bij elk boek.

‒ Er is een aanpassing van verwijzingen naar andere wetteksten en besluiten die niet behoren tot de Codex.

‒ Er zijn geen fundamentele wijzigingen aan de inhoud van de besluiten, behalve waar dit noodzakelijk is voor de eenheid van de tekst: bv. vereenvoudiging van formulering van het toepassingsgebied van de regelgeving omtrent ernstige arbeidsongevallen.

Integratie van meerdere teksten:

Enkele voorbeelden:
• de regelgeving m.b.t. arbeidsongevallen die verspreid was over 3 rechtsinstrumenten, wordt geïntegreerd in de nieuwe Codex;
• twee KB’s m.b.t. de vorming van preventieadviseurs worden samengevoegd;
• teksten die zich buiten de Codex bevonden worden toegevoegd aan de Codex.

Overgangsbepalingen waarvan de termijn verstreken is, zijn geschrapt.

‒ Streven naar een eenvormig begrippenkader (definities):

De belangrijkste vernieuwing bestaat er in dat de concepten die gebruikt worden in de regelgeving eenduidig worden gedefinieerd, zodat de gebruikte terminologie doorheen de hele Codex dezelfde is. Bijvoorbeeld, extra aandacht is besteed aan:
• eenvormigheid van begrippen i.v.m. preventie: gevaar, risico, risicoanalyse…;
• eenvormigheid van begrippen i.v.m. veel gebruikte termen: psychosociale risico’s op het werk, arbeidsmiddel, CBM, PBM…;
• eenvormigheid van begrippen i.v.m. actoren: hiërarchische lijn, preventieadviseur, vertrouwenspersoon, bevoegd persoon…;
• verkorte citeerwijzen van wetteksten, actoren op niveau van overheid en op niveau van onderneming: wet, ARAB, Minister, Hoge Raad, interne en externe dienst…

Overgangstermijn aanpassing naar nieuwe nummering in de nieuwe Codex

Er wordt voorzien in een termijn van twee jaar vanaf de inwerkingtreding van de Codex om de documenten waarin verwezen wordt naar bepalingen van de ‘oude’ Codex aan te passen aan de nieuwe nummering opgenomen in de ‘nieuwe’ Codex.

Besluit

De nieuwe Codex is gebruiksvriendelijker en heeft een overzichtelijke structuur. Doordat rekening moet gehouden worden met het sociaal overleg en met het hele wetgevingsproces is de uitwerking van de Codex een langdurig proces. Continue vernieuwingen in het preventiebeleid, voortdurend wijzigende regels, nieuwe technologieën in een steeds veranderende samenleving maken van de uitwerking van de nieuwe Codex een complex proces. De opbouw van de nieuwe Codex maakt het echter mogelijk om later gemakkelijker wijzigingen aan te brengen.

Of zoals Lieve Ponnet haar presentatie beëindigde: “Het bouwwerk van de Codex is nooit af, de uitdaging is wat bestaat toe te passen en waar nodig of mogelijk te verbeteren! Elk einde verwacht een nieuw begin!”

Een greep uit de talrijke vragen die na het webinar gesteld werden

Vraag: Toepasbaarheid in de tijd omtrent de nummering. Wil dit zeggen dat we op een termijn van twee jaar de oude nummering mogen blijven gebruiken als referentie?
Lieve Ponnet: “U kan inderdaad gedurende een tweetal jaar die oude referenties en die oude nummering gebruiken, maar uiteraard is het de bedoeling dat u van die twee jaar tijd die u krijgt gebruik maakt om te zorgen dat de nummeringen gradueel worden aangepast zodanig dat binnen twee jaar nog enkel verwezen wordt naar de nieuwe Codex en men dus niet meer naar de oude Codex verwijst.”

Vraag: Zolang TMB nog niet in de nieuwe Codex is opgenomen, blijven de verwijzingen naar de huidige Codex zijnde titel III, hoofdstuk 5 van toepassing?
Lieve Ponnet: “Het veiligste zou zijn dat men op dat moment verwijst naar het Koninklijk besluit van 25 januari 2001 betreffende de tijdelijke of mobiele bouwplaatsen”.

Vraag: Wanneer kunnen we de publicatie van de nieuwe Codex in het Belgisch Staatsblad verwachten?
Lieve Ponnet: “Als alles naar wens verloopt en de drukproeven van het Belgisch Staatsblad tijdig binnenkomen en tijdig kunnen verwerkt worden door het Belgisch Staatsblad zou dat eind mei moeten kunnen gebeuren.”

Het webinar gaf ook antwoord op enkele vragen die gesteld werden:

  • Wordt met de nieuwe Codex het ARAB opgeheven en zo niet, wanneer?
  • Zijn er concordantietabellen beschikbaar?
  • Wat gebeurt er met het KB TMB als het niet opgenomen is in de Codex? 
  • Wanneer wordt de Codex volledig verwacht? Wordt de Codex ook op papier uitgebracht door de FOD WASO zoals voorheen gebeurde?
  • Welke referenties gaat de FOD vanaf nu zelf gebruiken en meer specifiek, welke referenties gaat TWW vanaf nu gebruiken in verslagen? Kan het zijn dat inspecteur A nog oude referenties gaat gebruiken en inspecteur B nog nieuwe referenties?

Na het webinar gaf HSE-publisher Luc Bortels nog een toelichting i.v.m. de verwerking van de nieuwe Codex in senTRAL.

U kunt de presentatie van Lieve Ponnet en dit webinar in de reeks ‘Lunch Learn’ hier bekijken. Als u daarna twee vragen correct beantwoordt kan u ook nog een opleidingsattest ontvangen.

Gepubliceerd op 19-05-2017

  82